Washington yönetimi, hem doğrudan ithalatı hem de üçüncü ülkeler üzerinden yapılan ticareti hedef alan çeşitli gümrük vergileri, transit tarifeleri ve sektör bazlı kısıtlamalar devreye aldı. Bu adımlar, küresel tedarik zincirlerinde özellikle sanayi ve teknoloji ürünlerinde gerilim yaratırken, bazı stratejik ürünlerde sınırlı muafiyetler korunuyor.
Uygulamadaki önlemler arasında en önemlisi, toplam oranı %34 olan “gümrük vergisi denkliği” uygulaması. Verginin %10’luk kısmı halihazırda yürürlükte, kalan %24’lük bölüm ise 10 Kasım 2026’ya ertelendi. Bununla birlikte, fentanil tarifeleri 4 Şubat 2025’te devreye alınmış, 10 Kasım 2025’te yapılan revizyonla oran %20’den %10’a düşürülmüştür. 7 Ağustos 2025’te yürürlüğe giren %40 oranındaki transit tarifesi, malların üçüncü ülkeler üzerinden dolaylı şekilde Çin’den geldiği durumlarda cezai vergi olarak uygulanıyor. Liman hizmet ücretleri ise 10 Kasım 2026’ya kadar ertelenirken, iki ülke 2025 Kasım ayı itibarıyla bu ücretleri bir yıl süreyle karşılıklı askıya alma konusunda anlaşmaya vardı.
ABD yönetimi bununla da kalmayarak, Çin’e karşı yeni tarife tehditlerini de gündeme taşıdı. Nadir toprak elementleri ihracatına %100, petrol ürünlerine %50–100, liman elleçleme ekipmanlarına %100–150 arasında değişen ek vergiler uygulanabileceği uyarısı yapıldı. Ayrıca, Venezüella petrolü alımı nedeniyle Çinli alıcılara %25 oranında ikincil tarife uygulanması planlanıyor. 25 Ağustos 2025’te ise Washington, %200 oranında genel ek tarife tehdidini gündeme getirerek ticaret gerilimini bir üst seviyeye taşıdı.
Tüm bu kısıtlamalara rağmen, taraflar teknoloji alanında sınırlı iş birliğini sürdürmeye çalışıyor. Bilgisayarlar, akıllı telefonlar, yarı iletkenler, entegre devreler, flash bellekler, tabletler, dizüstü bilgisayarlar ve ekran modülleri gibi ürünler, karşılıklı olarak tarifelerden muaf tutuldu. Bu muafiyetler, küresel teknoloji tedarik zincirinin kesintisiz işleyişi açısından kritik önem taşıyor.
ABD’nin bu adımları, yalnızca Çin ile değil, dolaylı olarak Asya’daki birçok üretici ülke ile ticaret dengelerini de etkileyecek. Analistler, 2026’ya kadar sürecek bu dönemin, özellikle metal ve teknoloji sektörlerinde maliyet baskısını artıracağı ve ticaret akışlarını yeniden şekillendireceği görüşünde.
Comments
No comment yet.