2025 yılında toplam hurda sevkiyatları 7,45 milyon ton seviyesinde gerçekleşti. Bu rakam, yıllık bazda %33, 2023’e kıyasla ise %48’lik bir düşüşe işaret ediyor. Önceki üç yıl boyunca yıllık sevkiyatlar 10 milyon tonun üzerinde seyretmişti.
En sert düşüş, sevkiyatların yıllık bazda %43 azalarak 2,07 milyon tona gerilediği Rusya’nın merkez bölgesinde kaydedildi. Ural bölgesinde teslimatlar %30 düşüşle 3,22 milyon tona indi. Sibirya ve Uzak Doğu’da hacimler %28 azalarak 905 bin tona gerilerken, güney bölgelerinde düşüş %23 ile 1,24 milyon ton oldu.
Güney hariç tüm bölgelerde düşüş hızı arttı. Güneyde ise sevkiyatlar 2024 yılında 2025’e kıyasla daha sert bir düşüş göstermiş ve %36 gerilemişti. Sibirya ve Uzak Doğu’da hurda sevkiyatları üst üste üç yıldır düşüş eğiliminde.
Hurda, ağırlıklı olarak elektrik ark ocaklarında çelik üretiminde kullanılıyor ve bu üretim yöntemi Rusya’daki toplam çelik üretiminin yaklaşık üçte birini oluşturuyor. İç pazarda çelik talebinin zayıflaması ve çelik üretimindeki düşüş, hurda arzının da gerilemesine neden oldu. Ön verilere göre, Rusya’da 2025 yılı çelik üretimi 67,4 milyon ton olarak gerçekleşti ve bu rakam bir önceki yıla göre %4,6 daha düşük. Yatırım faaliyetlerinde ve çelik tüketiminde toparlanmanın ancak politika faizinin yaklaşık %12 seviyesine gerilemesiyle mümkün olabileceği değerlendiriliyor; bunun ise 2026’da gerçekleşmesi beklenmiyor.
Ural ve merkez Rusya’daki büyük çelik üreticileri arasında 2025 yılında hurda alımlarında ciddi düşüşler yaşandı. MMK alımlarını %42 (542 bin ton), OMK-Çelik %81 (111 bin ton), Severstal %60 (123 bin ton) ve Nadejdinskiy Metalurji Tesisi %59 (87 bin ton) oranında azalttı. Bölgede tüketimini artıran tek şirket UGMK-Tyumen oldu. Güneyde ise Novostal-M, Abinsk Elektrometalurji Tesisi ve Balakovo Metalurji Tesisi dışında tüm tesislerde sevkiyatlar geriledi. Sibirya ve Uzak Doğu’daki tüm üreticiler alımlarını azalttı; EVRAZ ZSMK’de düşüş %57 (283 bin ton) seviyesinde gerçekleşti.
2026 yılında hurda piyasasında bir toparlanma beklenmiyor. İç piyasada hurda toplama miktarının 2025’e kıyasla yaklaşık %7 daha düşeceği öngörülüyor. 2025 yılına ait nihai toplama verileri henüz netleşmemiş olsa da, sektör içinde hacmin 16–17 milyon ton seviyesine gerileyebileceğine dair endişeler bulunuyor. Bu da bir önceki yıla göre %10–15’lik bir düşüş anlamına geliyor. Karşılaştırma yapmak gerekirse, Rusya’da 2021 yılında hurda toplama miktarı 30,1 milyon tondu.
Piyasadaki temel sorunlardan biri, artan tahsilat problemleri ve ödeme vadelerinin ortalama üç ayın üzerine çıkması oldu. Genel olarak hurda piyasası 2025 yılında daralma içinde kaldı ve 2026’nın güçlü bir toparlanmadan ziyade, dip seviyelerde yatay bir seyir ve sınırlı, noktasal fırsatların görüleceği bir yıl olması bekleniyor.
Hurda arzında anlamlı bir toparlanmanın ancak çelik üretiminin artması, hammadde karışımında sıcak briketlenmiş demir, pelet veya pik demire kıyasla hurdanın payının yükselmesi ve düzenleyici koşulların gevşetilmesiyle mümkün olabileceği değerlendiriliyor.
Rusya’dan Avrasya Ekonomik Birliği dışına yapılan hurda ihracatı kota sistemiyle sınırlandırılmış durumda. Kota dahilindeki ihracata %5, ancak ton başına en az 15 avro gümrük vergisi uygulanıyor. Kota aşımı durumunda ise ton başına en az 290 avro vergi söz konusu. 2026 yılı için ihracat kotası 2,2 milyon tona çıkarıldı; bu, bir önceki yıla göre 400 bin tonluk artış anlamına geliyor. Ancak bu artışın piyasada kayda değer bir değişim yaratmak için yetersiz olduğu değerlendiriliyor.
Comments
No comment yet.