PASSAD İletişim ve Dış İlişkiler Komisyonu Başkanı Ufuk Özdemir’in moderatörlüğünü üstlendiği 6. Oturumda; Türkiye'nin paslanmaz çelik ekosistemi, üretim kapasitesi, geri dönüşüm ve ihracat potansiyeli ile Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM / CBAM) eksenindeki sürdürülebilirlik hedefleri detaylı şekilde ele alındı.
"Türkiye'deki Paslanmaz Çelik Hurdasının Yüzde 60-70'ine Dokunuyoruz"
Panelde söz alan CRONIMET Turkey Metal Ticaret A.Ş. Ticaret ve Lojistik Müdürü Zeynep Fındık, Türkiye genelinde aylık 12 bin ila 15 bin ton civarında paslanmaz çelik hurdası çıktığını, Kronimet olarak bu miktarın 6-7 bin tonunu işlediklerini belirtti. Türkiye pazarındaki hurdanın yüzde 60 ila 70’ine dokunduklarını ifade eden Fındık, yıllık bazda 50 bin ila 70 bin ton paslanmaz çeliği ekonomiye kazandırdıklarını ve ihracatçı olarak önemli bir rol oynadıklarını kaydetti.
Süreçte tonajdan ziyade kalite, doğru analiz ve izlenebilirlik (traceability) unsurlarının öne çıktığını vurgulayan Fındık, Türkiye'deki hurda çeşitliliğinin beyaz eşya, otomotiv sanayi, talaşlı imalat, savunma ve silah sanayisinin yanı sıra Aliağa'daki gemi söküm faaliyetlerinden sağlandığını aktardı. 316, dubleks ve "baffon" olarak adlandırılan hurdaların yüksek oranda krom, bakır ve nikel içermesi nedeniyle çok değerli olduğunu belirten Fındık, Türkiye'de paslanmaz çeliğin karbon çeliğinden ayrıştırılma geçmişinin 1975-1980 yıllarına dayandığını hatırlatarak, hurdaların doğru kaynakta ayrıştırılmasının katma değer kaybını önlediğini ve ülke ekonomisine doğrudan fayda sağladığını sözlerine ekledi.
"Brezilya'daki Entegre Tesisimizde Kendi Ormanlarımızdan Elde Edilen Kömürü Kullanıyoruz"
APERAM Paslanmaz Çelik CEO/COO'su Ercüment Ulusay, Aperam'ın paslanmaz ve elektrik çeliğinin yanı sıra özel alaşımlar (alloys) üreten, yeşil dönüşüme odaklanmış küresel bir oyuncu olduğunu ifade etti. Avrupa genelinde 14 çelik servis merkezine ve geniş bir dağıtım ağına sahip olduklarını belirten Ulusay, yakın dönemde Almanya merkezli geri dönüşüm firması "Ian Schrade" ile ABD’de havacılık ve uzay sanayisine özel çelikler üreten "Universal" şirketini bünyelerine kattıklarını açıkladı.
Grubun yeşil çelik üretimi ve çevre hedeflerine değinen Ulusay, "Aperam, Sürdürülebilir Ormancılık Standardı (FSC) sertifikalı kendi ormanlarına sahip. Brezilya’daki Timoteo tesisimiz cevherden üretim yapan entegre bir tesistir ve bu ormanlardan elde edilen kömür (biyokütle) üretimde kullanılmaktadır. Grubumuz 2023 yılında Responsible Steel sertifikasını almıştır. 2030 yılı hedeflerimiz doğrultusunda, 2021 yılı baz alınarak enerji tüketimini yüzde 10, karbondioksit emisyonunu yüzde 20, toz emisyonunu yüzde 50, su tüketimini yüzde 40 azaltmayı ve geri dönüşüm oranını yüzde 97'nin üzerine çıkarmayı taahhüt ediyoruz. Avrupa'da ise 2050 yılına kadar karbon nötr olma hedefimiz bulunuyor" dedi.
Aperam’ın 2025 yılında 2 milyon 200 bin ton üretim gerçekleştirdiğini kaydeden Ulusay, 1998 yılında Gebze Organize Sanayi Bölgesi'nde kurulan Aperam Türkiye’nin beş üretim hattı, iki levha kesme ve bir polisaj hattıyla hizmet verdiğini, ayrıca Dünya Klasında Üretim (WCM) konseptinde "bronz" seviyeye ulaştığını bildirdi.
"Elektrik Ark Fırınları Avantaj Ama Elektriğin Karbonsuzlaşması Gerekiyor"
Yeditepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Kübra Akben, Türkiye'deki çelik üretiminin yaklaşık yüzde 70'inin elektrik ark fırınları (EAF) ile gerçekleştirildiğini, bu oranın Almanya'da yüzde 30 seviyesinde olduğunu belirterek Türkiye'nin bu noktada bir avantaj barındırdığını ifade etti. Ancak Türkiye’de üretilen elektriğin mevcut durumda yüksek karbon çıkışlı olduğunu dile getiren Akben, "Yenilenebilir enerji kullanımı artmadığı sürece tam anlamıyla yeşil olamayız. Elektrik enerjisinin karbonsuzlaşması ve ucuzlaması kritik bir konudur" uyarısında bulundu.
Sektör genelinde gerçekleştirilen anket sonuçlarını da paylaşan Dr. Akben, katılımcıların büyük çoğunluğunun kurumsal karbon ayak izi ölçümü yaptığını ve önümüzdeki beş yıl içinde en büyük beklentinin "CBAM (SKDM) ve sürdürülebilirlik uyumu" olduğunu aktardı. Türkiye'de İklim Yasası'nın çıktığını ve 2026 itibarıyla Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) uygulamasının başladığını belirten Akben, finansal yükümlülüklerin 2028 yılından itibaren kademeli olarak devreye gireceğini, ilk dönemde (2026-2027) ücretsiz tahsisatların dağıtılacağını hatırlattı.
Çelik sektörünün dekarbonizasyon yol haritasında hidrojen enerjisine geçişin ve Karbon Yakalama, Kullanma ve Depolama (CCUS) teknolojilerinin önemine değinen Akben, kurucusu oldukları merkez bünyesinde karbondioksiti yüksek katma değerli karbonmonokside dönüştürme projeleri yürüttüklerini ve Türkiye’nin ilk pilot "Doğrudan Havadan Karbon Yakalama" (Direct Air Capture) ünitesini kurmayı hedeflediklerini açıkladı. Dr. Akben ayrıca, KOBİ'lerin yeşil ve dijital ikiz dönüşüm süreçlerini desteklemek amacıyla hayati mevzuat ve standartları barındıran, yapay zeka tabanlı "Karbon Bot" uygulamasını (yukarbon.yildiz.edu.tr) ücretsiz olarak kullanıma sunduklarını duyurdu.
Abiş: "Eiffel Kulesi Paslanmaz Çelikten Yapılsaydı Ağır Bakım Maliyetleri Olmazdı"
Aca Metal Genel Müdürü Ahmet Cemil Abiş, Türkiye'de kişi başına düşen paslanmaz çelik tüketiminin 5 ila 8 kilogram arasında seyrettiğini, bu oranın Avrupa’da 25 kilogram civarında olduğunu belirterek Türkiye’deki kullanım oranının artırılması gerektiğine dikkat çekti. Paslanmaz çeliğin yüksek performanslı ve uzun ömürlü bir malzeme olduğunu vurgulayan Abiş, Osmangazi Köprüsü’nün korozyona açık bağlantı elemanlarında da paslanmaz çelik tercih edildiğini anımsattı.
Endüstriyel tesislerde korozyon ve boya ihtiyacı nedeniyle yapılan zorunlu duruşların büyük ekonomik kayıplar yarattığını ifade eden Abiş, paslanmaz çeliğin döngüsel ömrü ve bakım maliyetlerini düşürmesi yönüyle aslında pahalı bir malzeme olmadığını, aksine bir "yatırım objesi" ve "sonsuz döngüye" sahip mucizevi bir malzeme olduğunu belirtti.
Konuşmasında tarihsel bir örnek veren Abiş, "Eiffel Kulesi inşa edildiği dönemde paslanmaz çelik bulunmadığı için ömrü başlangıçta 20 yıl olarak öngörülmüştü. Bugün kule, turistik değeri nedeniyle her 7 yılda bir gerçekleştirilen ve 1,5 yıl süren çok ağır boya ve bakım maliyetleriyle ayakta tutulmaktadır. Eğer Eiffel Kulesi paslanmaz çelikten yapılsaydı, bu devasa bakım masraflarının hiçbiri olmayacak ve çok daha ekonomik bir süreç yönetilecekti" değerlendirmesinde bulundu.
Panel, konuşmacıların sürdürülebilir üretim, insan haklarına saygılı yeşil dönüşüm ve geri dönüşümün yaygınlaştırılmasına yönelik kapanış temennilerinin ardından, katılımcıların teknik detayları ele alacağı çalıştay oturumuna yönlendirilmesiyle sona erdi.
Yorumlar
Henüz yorum yapılmadı