Komisyonun 17 Aralık 2025’te sunduğu teklif, alüminyum, gübre, demir ve çelik sektörlerindeki üreticilerin yanı sıra karbon sızıntısı riski taşıyan diğer enerji yoğun sektörleri kapsıyor.
AB Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) kapsamında CBAM ile uyumlu ürünler için verilen ücretsiz tahsislerin 2034 yılına kadar aşamalı olarak kaldırılacak olması, ihracat yapan AB üreticilerini uluslararası pazarlarda rekabet dezavantajına sokuyor. Bu bağlamda TDF, geçici bir köprü çözümü olarak devreye girecek ve 2026-2027 üretim döneminde belirli ürünler için kısa vadeli destek sağlayacak.
Teklif edilen fon, üye ülkelerin CBAM sertifikalarından elde edilen gelirlerin %25’iyle finanse edilecek ve fonun toplam kaynakları yaklaşık 633 milyon avro olarak tahmin ediliyor. Fon, yalnızca belirlenen enerji yoğun ürünlerin üreticilerine yönelik olacak ve başvurular 2028’de alınarak 2029’da ödemeler yapılacak.
Fonun uygulanabilmesi için operatörlerin enerji denetim raporlarını uygulamış olmaları veya eşdeğer emisyon azaltım tedbirlerine yatırım taahhüdünde bulunmaları gerekiyor. Başvurular, ulusal yetkili otoriteler tarafından değerlendirilecek ve destek miktarı, ücretsiz tahsislerin kaldırılması nedeniyle ortaya çıkan kayıp üzerinden hesaplanacak.
AB Komisyonu, TDF’yi doğrudan yönetim modeliyle uygulayacak ve ulusal yetkili otoriteler (NCA) başvuruları inceleyerek ödemeleri gerçekleştirecek. Fon kapsamında yapılan desteklerin detayları, 2030 yılı sonuna kadar AB yasama organlarına raporlanacak.
Sektör temsilcileri ve uzmanlar, fonun geçici ve sınırlı kapsamından dolayı bazı endişeler taşıyor. Eurofer, fonun kapsadığı ürün yelpazesinin dar olmasını ve kısa süreli olmasını eleştirirken, Avrupa Alüminyum Derneği ihracata yönelik özel çözümler talep etti. Çevre örgütleri ise fonun karbon fiyatlandırmasının bütünlüğünü zayıflatabileceği uyarısında bulundu.
AB Komisyonu, TDF’nin, ETS ve CBAM uyum sürecinde enerji yoğun sektörlerde karbon sızıntısı riskini azaltmayı ve geçiş döneminde üreticilere destek sağlamayı hedeflediğini belirtti.
Yorumlar
Henüz yorum yapılmadı