Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği yayımlandı

Türkiye’de ulusal karbon piyasasının hukuki altyapısını oluşturan Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) Yönetmeliği, 27 Ağustos 2026 itibarıyla Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenlemeyle sera gazı emisyonlarının izlenmesi ve raporlanmasının yanı sıra şirketlerin karbon tahsisatı alıp satabileceği piyasanın temel işleyiş kuralları belirlendi.

Yeni sistem kapsamında yıllık emisyonu 50 bin ton CO₂ eşdeğerinin üzerinde olan Kategori B ve Kategori C tesisleri ETS’ye dahil edilecek. Okul, üniversite, hastane ve savunma sanayi tesisleri ise sistemden muaf tutulacak. Ancak bu tesislerin emisyonlarını izleme, raporlama ve doğrulama yükümlülükleri devam edecek.

Sera gazı emisyon izni zorunlu olacak

ETS kapsamındaki işletmelerin faaliyetlerini sürdürebilmek için İklim Değişikliği Başkanlığından 5 yıl geçerli sera gazı emisyon izni alması gerekecek.

İzin yenileme başvuruları, mevcut iznin süresinin dolmasından en az 6 ay önce yapılacak. Sisteme dahil olacak işletmelere emisyon izni almaları için 3 yıllık geçiş süresi tanındı. Karbon Piyasası Kurulu bu süreyi 2 yıla kadar uzatabilecek.

Tahsisatların bir bölümü ücretsiz dağıtılacak

ETS kapsamında işletmelerin salabileceği toplam sera gazı miktarı bir üst sınırla belirlenecek ve tahsisatlar İşlem Kayıt Sistemi üzerinden ihraç edilecek.

Tahsisatların bir bölümü tesislerin üretim seviyesi ve emisyon yoğunluğuna göre ücretsiz dağıtılırken, kalan bölüm birincil piyasada ihale yöntemiyle satışa sunulacak.

Türkiye karbon piyasasının işletmecisi Enerji Piyasaları İşletme AŞ (EPİAŞ) olacak. Tahsisatların ikincil piyasalarda sürekli ticaret yöntemiyle alınıp satılması da mümkün olacak.

Fiyatlardaki aşırı dalgalanmaları sınırlamak amacıyla piyasa istikrar rezervi kurulacak. Karbon Piyasası Kurulu gerektiğinde asgari ve azami fiyat aralıkları belirleyebilecek.

İşletmeler, doğrulanmış emisyonlarına karşılık gelen tahsisatları takip eden yılın kasım ayının son iş gününe kadar teslim etmekle yükümlü olacak.

İhlallere milyonlarca liralık ceza uygulanabilecek

Doğrulanmış emisyon raporunun süresinde sunulmaması halinde 627 bin 450 TL ile 6 milyon 274 bin 500 TL arasında idari para cezası uygulanacak. ETS kapsamındaki tesislerde bu ceza iki katına çıkarılabilecek.

İzinsiz, süresi dolmuş veya iptal edilmiş sera gazı emisyon izniyle faaliyet gösteren işletmelere ise 1 milyon 254 bin 900 TL ile 12 milyon 549 bin TL arasında idari para cezası verilebilecek.

Sistem pilot uygulamayla başlayacak

Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi ilk aşamada, kapsamı ve süresi Karbon Piyasası Kurulu tarafından belirlenecek bir pilot uygulamayla devreye alınacak.

Pilot kapsama dahil edilen işletmelerin ilk İzleme Metodolojisi Planlarını yönetmeliğin yayımlandığı tarihten itibaren iki ay içinde sunması gerekecek.

42 madde, 6 geçici madde ve 7 ekten oluşan yönetmelikte ETS’nin kapsamı, emisyon üst limiti, tahsisat mekanizması, piyasa esneklik araçları, piyasa istikrar rezervi ile izleme, raporlama ve doğrulamaya ilişkin usul ve esaslar düzenlendi.

Kurum: Yeşil dönüşüm sürecimiz hızlanacak

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, yönetmeliğin yayımlanmasının ardından yaptığı açıklamada, Emisyon Ticaret Sistemi ile karbon piyasasının hukuki çerçevesinin oluşturulduğunu belirtti.

Kurum, düzenlemenin Türkiye’nin yeşil dönüşüm sürecini hızlandıracağını, uluslararası ticarette rekabet gücünün korunmasına katkı sağlayacağını ve yeşil istihdamı destekleyeceğini ifade etti.