Çelik sektörü enerji kriziyle sarsılıyor! Rekabet gücü tehlikede

Türk çelik üreticileri, yeşil dönüşüm ve yenilenebilir enerji yatırımlarıyla maliyetleri azaltmaya çalışsa da, uzak doğudaki desteklere kıyasla Türkiye'ye henüz yeterince destek sağlanmıyor. Sonuç olarak, çelik sektörü zorlu bir dönemden geçiyor ve ihracatın ithalatı karşılama oranı düşüş gösteriyor.

Sanayide elektriğe ve doğalgaza gelen %20’lik zamların ardından çelik sektörü, artan enerji maliyetleri nedeniyle zor zamanlardan geçiyor. Durumun sektör açısından zorluklarını SteelRadar’a anlatan Türkiye Çelik Üreticileri Derneği (TÇÜD) Genel Sekreteri Dr. Veysel Yayan, “Çelik sektörü, dünya çapında en fazla enerji tüketen sektörler arasında yer almaktadır.  Çelik sektörünün Türkiye’nin toplam enerji tüketimi içerisindeki payı %7 iken, sanayi tüketimi içindeki payı ise %23 civarındadır”

Rekabet gücü olumsuz etkileniyor

Çelik sektörünün karşı karşıya kaldığı en büyük zorluklardan birinin, Rusya’nın Ukrayna’yı işgali sonrasında ortaya çıkan yüksek enerji maliyetleri olduğunun altını çizen Veysel Yayan, “Enerji maliyetlerindeki artış, ürünlerin üretim maliyetlerine de yansımakta ve bu durum, sektörün, uluslararası piyasadaki rekabet gücünü olumsuz yönde etkilemektedir”

Enerji maliyetleri ihracatı zorlaştırırken ithalatı arttırdı

Artan enerji maliyetlerinin yurt dışında rekabeti zorlaştırdığını yurt içinde de ithalatı arttırdığını söyleyen Yayan, “ Enerji maliyetlerindeki artış konusunda; uzak doğudaki Hindistan, Rusya, İran gibi Ortadoğu ülkeleri, AB ve Türk çelik sektöründen ayrışmıştır. Bu ülkelerdeki enerji maliyetlerinin düşük olması ve ülkeden ülkeye farklılaşmakla birlikte, ciddi devlet yardımlarının bulunması, serbest piyasa mekanizmasını olumsuz yönde etkilemiştir. Bu durum, AB’de ve Türkiye’de üretim düşüşünün gözlenmesine sebep olurken, söz konusu ülkelerde üretimin artmasına ve ihtiyaç fazlası üretimin başta Türkiye olmak üzere dünya piyasalarına yoğunlaşmasına yol açmıştır. Bu yönüyle, yüksek enerji maliyetleri, ihracatımızda, son iki yılda gözlenen düşüş sebebiyle, olumsuz yönde etkilemekle kalmayıp, aynı zamanda yurt içi tüketimdeki ithal girdi payının artmasına da yol açmakta ve Türkiye’nin cari işlem dengesini olumsuz yönde etkilemektedir” dedi.

Maliyetleri düşürmek için yenilenebilir enerji

Türk çelik üreticilerinin yenilenebilir enerjiye yöneldiğini söyleyen Yayan, “Türk çelik üreticileri, hem yeşil dönüşüm hem de enerji maliyetlerini azaltma amaçlı olarak, yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelmiş bulunmaktadır. RES, GES ve HES yatırımlarını, üretimlerinin sürdürülebilirliği açısından önemsemekte ve artırmaktadır. Ancak, AB’de bu tür yatırımlara, çelik sektörü özelinde, yeşil dönüşüm kapsamında 8,7 milyar Euro gibi destek verileceği açıklanırken, Türk çelik sektörüne bu tür destekler henüz verilmemektedir” diyerek sözlerine devam etti.

İhracatın ithalatı karşılama oranı %93,3’ten %50 seviyesine geriledi

Veysel Yayan, “ 2022 Ağustos ayından itibaren yaşanan enerji fiyatlarındaki artış, çelik sektörünün rekabet gücünü olumsuz yönde etkileyen en büyük sorunlardan biri olmuştur. 2022 yılında çelik ürünleri ihracatımızdaki düşüş %23,5 iken, 2023 yılının ilk 8 ayında %41,8; kümülatif olarak iki yılda yaklaşık %65 gerilemiş; buna karşılık ithalat 2022’de %3,2 azalırken, 2023 yılının ilk 8 ayında %21,4 artmıştır. Bu durum, ihracatın ithalatı karşılama oranının %93,3’ten %50 seviyesine gerilemesine sebep olmuştur” dedi .