ABD Başkanı tarafından 23 Temmuz 2026 tarihinde yayımlanan başkanlık muhtırasında, 1974 Ticaret Yasası’nın 301. maddesi kapsamında yürütülen soruşturmalar sonucunda üç farklı tarife uygulaması belirlendi.
Karara göre Türkiye; Çin, Hong Kong, Avustralya, Yeni Zelanda, Vietnam, Rusya, İsrail, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Brezilya ve Güney Afrika’nın da aralarında bulunduğu birçok ekonomiyle birlikte yüzde 12,5 oranında ilave gümrük vergisine tabi tutulacak.
ABD Ticaret Temsilciliği, yüzde 10 oranında tarife uygulanacak ekonomileri ayrıca belirlerken, bu grup ve özel hesaplama yöntemi uygulanacak ülkeler dışında kalan soruşturma kapsamındaki diğer ekonomilerin mallarına yüzde 12,5 oranında tarife uygulanacağını bildirdi.
Soruşturma 60 ekonomiyi kapsadı
ABD Ticaret Temsilciliği, 12 Mart 2026 tarihinde 60 ekonominin zorla çalıştırma yoluyla üretilen malların ithalatını yasaklama ve söz konusu yasağı etkin biçimde uygulama konusundaki politikalarını incelemek üzere soruşturma başlatmıştı.
Soruşturmada, ilgili ekonomilerin uygulamalarının makul olmayan veya ayrımcı nitelikte olup olmadığı ve ABD ticaretini zorlaştırıp zorlaştırmadığı incelendi.
Türkiye’nin yanı sıra Çin, Avustralya, Brezilya, Hong Kong, Hindistan, İsrail, Japonya, Rusya, Suudi Arabistan, Güney Afrika, Birleşik Arap Emirlikleri, Birleşik Krallık ve Vietnam da soruşturmaya konu ekonomiler arasında yer aldı.
ABD Ticaret Temsilciliği, 2 Haziran 2026 tarihinde söz konusu ekonomilerin eylem, politika ve uygulamalarının ABD ticaretini zorlaştırdığı veya kısıtladığı ve bu nedenle 301. madde kapsamında işlem yapılabilir nitelikte olduğu sonucuna vardı.
Süreç kapsamında 7-9 Temmuz tarihlerinde halka açık oturumlar düzenlendi. ABD Ticaret Temsilciliğine 1.600’den fazla yazılı görüş sunulurken, oturumlarda 100’den fazla tanık dinlendi.
Bazı ülkelere yüzde 10 tarife uygulanacak
ABD yönetimi, zorla çalıştırma yoluyla üretilen mallara yönelik ithalat yasağı uygulayan, bu konuda ticaret anlaşmaları kapsamında taahhütte bulunan veya kısmi bir düzenlemeye sahip olan bazı ekonomilere yüzde 10 oranında ilave gümrük vergisi uygulanmasına karar verdi.
Bu kapsamda Arjantin, Bangladeş, Kamboçya, Kanada, Ekvador, El Salvador, Guatemala, Honduras, Hindistan, Endonezya, Ürdün, Malezya, Meksika, Pakistan, Sri Lanka, Birleşik Krallık ve Trinidad ve Tobago’dan ithal edilen mallar yüzde 10 oranında tarifeye tabi olacak.
Türkiye ise zorla çalıştırma yoluyla üretilen malların ithalatına yönelik yeterli bir yasak veya uygulama mekanizması bulunmadığı değerlendirilen diğer ekonomilerle birlikte yüzde 12,5’lik tarife grubunda yer aldı.
AB ve bazı ekonomilere farklı hesaplama yapılacak
Avrupa Birliği ve Tayvan menşeli ürünlerde mevcut En Çok Kayırılan Ulus tarifesi yüzde 10’un altında bulunuyorsa, mevcut tarife ile yeni 301. madde tarifesinin toplamı yüzde 10 olacak şekilde ek vergi uygulanacak.
Mevcut tarifenin yüzde 10 veya üzerinde olması durumunda ise bu ekonomilere yönelik ilave 301. madde tarifesi sıfır olarak uygulanacak.
Japonya, Güney Kore ve İsviçre menşeli ürünlerde ise mevcut tarife ile 301. madde tarifesinin toplamı yüzde 12,5 olacak şekilde hesaplama yapılacak. Mevcut tarifenin yüzde 12,5 veya üzerinde olduğu ürünlere ek 301 tarifesi uygulanmayacak.
Bazı ürünler tarifeden muaf tutulacak
Başkanlık muhtırasında, belirli ürün gruplarının yeni tarifelerden muaf tutulacağı da belirtildi.
Muafiyet kapsamında, tarifeye tabi tutulması hâlinde ABD’de arz sıkıntısına neden olabilecek hammaddeler, ekonomi genelinde aksamalara yol açabilecek ürünler ve ABD’de yeterli miktarda veya makul fiyatlarla üretilemeyen ürünler yer alacak.
Ayrıca, uygulanacak tarifelerin soruşturma konusu uygulamaların ortadan kaldırılmasına önemli ölçüde katkı sağlamayacağı değerlendirilen bazı ürünler de muafiyet kapsamında bulunacak.
Yorumlar
Henüz yorum yapılmadı